Upala pluća (pneumonia) – uzroci, simptomi i lečenje

Upala pluća (pneumonia) – uzroci, simptomi i lečenje

Upala pluća ili pneumonia je infekcija koja zahvaa vazdušne mehuriće na jednom ili oba plućna krila. Vazdušne vrećice mogu da se napune tekućinom ili gnojem, prouzrokujući kašalj sa sluzi ili gnojnim iscetkom, temperaturu, groznicu i otežano disanje.

Upalu pluća može da prouzrokuje više vrsta mikroorganizama, uključujući bakterije, viruse i gljivice.

Upala pluća može da varira u simptomima od blagih do opasnih po život. Najteža je kod dojenčadi i male dece, osoba starijih od 65 godina kao i kod osoba sa drugim zdravstvenim problemima ili oslabljenim imunološkim sistemom.

Antibiotici i antivirusni lekovi mogu da leče mnoge zajedničke oblike upale pluća.

Simptomi upale pluća

Znakovi i simptomi upale pluća mogu da variraju od blagih do teških, ovisno o faktorima kao što su mikroorganizam koji uzrokuje infekciju, dob i celokupno zdravlje.

Blagi znakovi i simptomi često su slični onima od prehlade ili gripe, ali oni traju duže.

Znakovi i simptomi upale pluća su:

  • Groznica, znojenje i drhtanje
  • Temperatura niža od normalne telesne temperature kod osoba starijih od 65 godina i kod osoba sa lošim celokupnim zdravljem ili oslabljenim imunološkim sistemom
  • Kašalj, koji može da proizvede gustu, lepljivu sluz
  • Bol u grudima prilikom disanja ili kašlja
  • Kratkoća daha
  • Umor i bolovi u mišićima
  • Mučnina i povraćanje ili dijarea
  • Glavobolja

Kod novorođenčadi i dojenčadi simptomi uključuju:

  • Povraćanje
  • Povišena temperatura
  • Kašalj
  • Dete je nemirno, umorno ili bez energije
  • Otežano disanje
  • Otežano hranjenje

Starije osobe koje imaju upalu pluća ponekad mogu da imaju nagle promene u mentalnoj svesti.

Kada da posetite lekara?

Posetite lekara ako imate sljedeće simptome:

  • Poteškoće prilikom disanja
  • Bol u grudima
  • Uporna temperatura iznad 39C ili više
  • Uporni kašalj
  • Ako iskašljavate gnoj

Posebno je važno da potražite lekarsku pomoć u sledećim slučajevima:

  • Bolesnik je dete mlađe od dvije godine
  • Stariji ste od 65 godina
  • Imate druge zdravstvene probleme ili oslabljen imunološki sistem
  • Ako ste podvrgnuti hemoterapiji ili uzimate lekove koji potiskuju imunološki sistem

Kod nekih starijih osoba i osoba sa oslabljenim radom srca ili plućnim bolestima, upala pluća veoma brzo može postati po život opasno stanje.

Uzroci upale pluća

Upala pluća ima mnogo mogućih uzroka. Najčešći su bakterije i virusi u vazduhu koji udišemo ili gljivice koje se mogu naći u zemlji ili ptičjem izmetu. Vaše telo obično sprečava ove bakterije da uđu u vaš organizam i zaraze pluća, ali ponekad one mogu nadvladati imunološki sistem, čak i ako je vaše zdravlje dobro.

Upala pluća se obično razvrstava prema vrstama mikroorganizama koji ga uzrokuju i prema mestu infekcije.

Komplikacije kod upale pluća

U većini slučajeva, upala pluća može da se uspešno liječi lekovima. Kod nekih osoba, posebno kod onih u visokorizičnim grupama, mogu da se pojave komplikacije, uključujući:

  • Bakterije u krvotoku (bakteremija) – bakterije koje ulaze u krvotok iz pluća mogu da prošire infekciju i na druge organe i uzrokova njihovo slabljenje.
  • Apsces pluća – javlja se ako u šupljini pluća nastane gnoj (apsces) i obično je pomešan sa antibioticima. Ponekad hirurškim putem mora da se ukloni gnoj dugom iglom ili sa cevi smeštenom u šupljini.
  • Nakupljanje tekućine oko pluća (pleuralni izljev) – upala pluća može da prouzrokuje nakupljanje tekućine u tankom prostoru između slojeva tkiva koji okružuju pluća i grudni koš (pleura). Ako tekućina postane zaražena, možda da se pojavi potreba da se ukloni.
  • Otežano disanje – ako je upala pluća teška ili imate hronične osnove bolesti pluća, moguće je da ćete imati problema sa disanjem i nedostatkom kiseonika. Možda ćete morati da budete hospitalizovani i da koristite mehanički ventilator u toku lečenja upale pluća.

Lečenje upale pluća

Lečenje upale pluća uključuje lečenje infekcije i sprečavanje nastanka bilo kakve komplikacije.

Osobe koje imaju blagu upalu pluća obično mogu da se leče kod kuće lekovima. Iako se simptomi mogu ublažiti u nekoliko dana ili nedelja, umor može da traje mesec dana ili više.

Specifični tretmani ovise o vrsti i težini vaše upale pluća, dobi i celokupnom zdravlju.

Mogućnosti lečenja uključuju sledeće:

  • Antibiotici – koriste se za lečenje bakterijske upale pluća. Ponekad može da potraje dok se ne identifikuje vrsta bakterije koja uzrokuje upalu pluća i odabere najbolji antibiotik za lečenje. Simptomi se najčešće povlače u roku od tri dana, ali poboljšanje obično traje dvostruko duže kod pušača. Ako se simptomi ne poboljšavaju, lekar može da preporuči drugi antibiotik.
  • Antivirusni lekovi – koriste se za lečenje virusne upale pluća. Poboljšanje simptoma može da se očekuje u roku od jedne do tri nedelje.
  • Antimikotici – koriste se za lečenje upale pluća uzrokovane gljivicama.
  • Aspirin, ibuprofen i drugi lekovi – koriste se za redukciju groznice i temperature.
  • Lekovi protiv kašlja – koriste se za smirivanje kašlja, ali takođe kašalj pomaže u čišćenju pluća, pa ga ne treba potpuno iskoreniti.

Bolničko lečenje kod upale pluća

U sledećim slučajevima je potrebno bolničko lečenje:

  • Stariji ste od 65 godina
  • Javlja se zbunjenost o vremenu, mestu ili ljudima
  • Mučnina i povraćanje sprečavaju delovanje terapije
  • Imate visok krvni pritisak
  • Disanje je ubrzano
  • Potrebno vam je pomagalo za disanje
  • Temperatura je ispod normalne

Ako su vaši simptomi vrlo teški, ili morate da koristite respirator, možda ćete da budete upućeni na intenzivno lečenje.

Deca mogu da budu hospitalizovana ako su:

  • Mlađa od 3 meseca
  • Preterano pospana
  • Imaju problema sa disanjem
  • Imaju nizak nivo kiseonika u krvi
  • Dolazi do dehidratacije
  • Imaju nižu telesnu temperaturu od normalne

Pročitajte više: Virusna upala pluća – uzroci, simptomi, komplikacije i lečenje

Tagovi:

pneumonia i shrana, dijagnoza j189, upala pluca i gljivice na tabanu

Vaša ocjena članka:

4.33 / 5 (3 votes)

Drugi upravo čitaju: